12.02.2025 r. uczniowie i uczennice z kl. 3I5 oraz 4LE uczestniczyli w wycieczce programowej z języka polskiego i historii do Częstochowy.
Swoją podróż śladami historii, poezji i wielokulturowości młodzież rozpoczęła od zwiedzania Jasnej Góry. To tu, w 1655 r., miała miejsce słynna obrona silnie umocnionej, ale małej twierdzy, jak się przekonali uczniowie, oglądając w Sali Rycerskiej makietę XVII-wiecznego klasztoru. Dowiedzieli się o jego walorach militarnych oraz mieli możliwość porównać opis Sienkiewicza z faktami historycznymi. Obrona Jasnej Góry przed najazdem Szwedów obrosła bowiem w legendy i mity. Wersja Sienkiewicza przedstawia dzielnych zakonników, którzy pod wodzą ojca Kordeckiego przy dyskretnym udziale Matki Boskiej, heroicznie bronią klasztor z pieśnią na ustach przed szwedzką nawałą. Przewodniczka opowiedziała natomiast, jak naprawdę wyglądała obrona klasztoru oraz skąd się wziął ten fałszywy mit. Zwróciła uwagę na napisaną przez ojca Kordeckiego książkę pt. „Nowa Gigantomachia”, w której przeor klasztoru pomijał niewygodne fakty (m.in. zabieganie zakonu u Szwedów o nietykalność czy też wyolbrzymienie sił szwedzkich, a umniejszenie polskich). Wynik wyzwolenia się z oblężenia przypisał przeor cudowi spowodowanemu przez Maryję, czyli wierze obrońców, co poniekąd jej prawdą, pominął jednak fakt, iż tak bardzo czczony Jej jasnogórski obraz, nie znajdował się wówczas na Jasnej Górze, gdyż został uprzednio wywieziony w bezpieczne miejsce.
Kolejnym punktem na trasie był Bastion Św. Rocha – jeden z czterech bastionów na wałach jasnogórskich. Uczniowie, zwiedzając wnętrza fortyfikacji wzniesionej w latach 1631–1636 przez muratora Jana Zywertha, zwrócili uwagę na potężne mury pamiętające czasy oblężenia szwedzkiego i noszące ślady ówczesnych kul armatnich. Na zewnątrz bastionu podziwiali rekonstrukcje armat z czasu potopu szwedzkiego.
Wyjątkowym doświadczeniem było oglądanie przez młodzież „Golgoty” Jerzego Dudy Gracza, dzieła niezwykłego, stanowiącego świadectwo osobistej głębokiej, refleksji światopoglądowej i religijnej malarza. „Golgotę Jasnogórską” tworzy cykl 18 obrazów przedstawiających 14 stacji Drogi Krzyżowej, a także dodatkowo Zmartwychwstanie Jezusa, Spotkanie z niewiernym Tomaszem, Rozesłanie apostołów oraz Wniebowstąpienie. Warto dodać, że jako Szymona Cyrenejczyka w scenie stacji V Drogi Krzyżowej, artysta namalował samego siebie. Następnie chętni uczniowie udali się przed cudowny obraz Matki Bożej, by pomodlić się w indywidualnych intencjach.
Dalsza część naszej wycieczki wiodła Alejami Jasnogórskimi. Tu kolejny przewodnik w niezwykle interesujący sposób zaprezentował ludzi zasłużonych dla miasta oraz miejsca ważne dla Częstochowian. Zobaczyliśmy słynne pomniki-ławeczki:
- Piotra Machalicy – wybitnego aktora i wieloletniego dyrektora częstochowskiego teatru,
- Marka Perepeczki – niezapomnianego filmowego Janosika, który również kierował tutejszą sceną,
- Haliny Poświatowskiej – „poetki serca”.
Następnie zatrzymaliśmy się w ratuszu przy placu Biegańskiego, gdzie młodzież poznała prezentowane na stałej wystawie „Dzieje Miasta Częstochowy” oraz podziwiała… bombki, śledząc „„BOMBKOWĄ historię Częstochowy”. Ta znana powszechnie choinkowa ozdoba jako produkt lokalny i wyrób rzemieślniczy przedstawiona została na tle historycznym, obrazującym ewolucję tego rzemiosła i inne, bardziej rewolucyjne zmiany, które znacząco wpłynęły na kształt i formę produktu. Nasze wrażenia dopełniła panorama miasta, którą podziwialiśmy z wieży ratuszowej.
Kolejnym etapem wycieczki był Dom Poezji – Muzeum Haliny Poświatowskiej. O życiu i zmaganiach poetki z chorobą opowiadał jej najmłodszy brat, Zbigniew Myga. Z pasją przybliżył nam postać siostry oraz jej twórczość literacką, którą znają czytelnicy niemal na całym świecie. I my również mogliśmy nabyć tomiki wierszy poetki z pamiątkową dedykacją oraz jej najnowszą biografię „Uparte serce” autorstwa Kaliny Błażejowskiej.
Ważnym punktem na trasie zwiedzania miasta było Muzeum Żydów Częstochowian. Na uwagę zasługują zwłaszcza takie postaci, jak Perec Willenberg – artysta i pedagog oraz fotograf Leib Kusznir. Archiwalne akty prawne, plakaty, zdjęcia miasta sprzed wojny i z okresu okupacji – wszystko to pozwala poczuć atmosferę tamtych dni i zrozumieć, jak wiele Częstochowa zawdzięcza swojej żydowskiej społeczności.
Naszą wycieczkę zakończyliśmy przy Pomniku Żydów Częstochowian, który upamiętnia około 40 tysięcy Żydów wywiezionych podczas likwidacji getta we wrześniu i październiku 1942 z rampy kolejowej przy ul. Strażackiej do niemieckiego obozu zagłady w Treblince.
Program wyjazdu był niezwykle obszerny – od historii i duchowości Jasnej Góry przez liryzm Poświatowskiej aż po trudną historię żydowskich mieszkańców miasta. Wróciliśmy bogatsi o wiedzę historycznoliteracką , która wykracza poza ramy podręczników. Każda wycieczka organizowana w ramach innowacji pt. „Twórczy sposób na lekturę. Aktywne formy doświadczania literatury” to podróż, która zachęca do sięgnięcia w głąb niejednej książki, bo : „Świat jest jak książka. Ci, którzy nie podróżują, czytają jedynie pierwszą stronę” .
Wyjazd został zorganizowany przez panie Annę Ciach, Beatę Ziembę oraz księdza Michała Kałuziaka
